Porwanie w Spytkowicach

Już na początku XIII wieku w Spytkowicach istniał prawdopodobnie gródek książęcy. W 1229 roku był on świadkiem dramatycznych wydarzeń.

Kraj był wtedy pogrążony w wojnach związanych z podziałem dzielnicowym, którego początki sięgają roku 1138 roku. Wtedy to Bolesław Krzywousty podzielił Polskę na kilka dzielnic przekazując władzę nad nimi swoim synom. W kolejnych latach rozdrobnienie państwa polskiego na coraz mniejsze, w znacznej mierze niezależne władztwa, postępowało coraz bardziej. Proces ten był związany z rozrastaniem się dynastii Piastów, której każdy członek, zgodnie z polskim prawem zwyczajowym, miał prawo do posiadania części ojcowizny.
Szczególne znaczenia miała Ziemia Krakowska, która była częścią tzw. dzielnicy senioralnej, nad którą władzę sprawował książę-senior będący jednocześnie w zamierzeniach Bolesława Krzywoustego zwierzchnikiem wszystkich ziem polskich. Władza centralna zanikła jednak w 1227 roku, po śmieci Leszka Białego. 
 
W 1228 roku zwierzchnikiem Ziemi Krakowskiej został Henryk I Brodaty. Już na początku musiał bronić swoich ziem przed atakami księcia mazowieckiego Konrada – znanego z historii jako władca, który sprowadził w 1226 roku do Polski Krzyżaków. 
Henryk odpadł ataki najeźdźcy wygrywając starcia pod Międzyborzem, Skałą i Wrocieryżem. 
Mimo zwycięstwa jego sytuacja w dzielnicy nie była jednak zbyt dobra. Głównie dlatego, że władcą dzielnicy został za plecami krakowskich możnych. Henryk był bowiem jedynie namiestnikiem prawowitego władcy Ziemi Krakowskiej – Władysława Laskonogiego. Ten ostatni  ze względu na problemy w swojej dzielnicy – Wielkopolsce – oddał władanie dzielnicą krakowską jednemu ze swoich sprzymierzeńców, właśnie Henrykowi Brodatemu. 
Brodaty, aby ułaskawić krakowskich możnych zwołał w 1229 roku wiec dzielnicowy. Na miejsce zjazdu wyznaczył Spytkowice, co świadczy o tym, że miejscowość miała już w owym czasie spore znaczenie, skoro tutejsza infrastruktura była odpowiednia na przyjęcie tak ważnych gości. Spytkowice nie były jednak dla księcia Henryka szczęśliwe. Podczas mszy świętej został on pojmany przez ludzi księcia Konrada Mazowieckiego i uprowadzony do Płocka.
Henryk odzyskał wolność dzięki wstawiennictwu swojej żony, Jadwigi (w 1267 roku została ogłoszona świętą). W 1231 roku zmarł Laskonogi, a rok później Konrad Mazowiecki zrzekł się praw do Małopolski. Henryk mógł bez problemów ponownie objąć tron w Krakowie. Panowie krakowscy dostali od Brodatego dużą swobodę w sprawach wewnętrznych, mogli też liczyć na hojne nadania i zgody na lokacje wsi. Współpraca między księciem a możnymi przebiegała bez zgrzytów, a potomkowie Brodatego mogli liczyć na poparcie krakowskich panów podczas późniejszych walk o władzę w Krakowie.
 
Według części historyków, Henryk czynił nawet starania o prawo do koronowania się na władcę całej Polski. Jak wiemy udało się to jednak dopiero Władysławowi Łokietkowi w 1320 roku. 
 
Jarosław Zięba
 
Na zdjęciu: Książę Henryk I Brodaty – fragment rysunku Jana Matejki  z cyklu Poczet królów i książąt polskich


Lista Wydarzyło się kiedyś…
Strona główna

Reklama

Reklama

Reklama


Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama